Lời mở

Có một giai đoạn trong đời tôi, tôi gần như bỏ đạo Công giáo.#

Không phải vì tôi trở thành người xấu. Không phải vì tôi muốn sống buông thả. Mà vì tôi đặt câu hỏi — những câu hỏi rất bình thường, rất thật — và không ai trong đạo trả lời được.#

Hồi còn trẻ, khi bắt đầu tiếp xúc với vật lý, với khoa học, với những kiến thức mà đại học mở ra, tôi nhận ra có một khoảng cách lớn giữa những gì tôi được dạy trong nhà thờ và những gì tôi đang học ở ngoài đời. Tôi mang câu hỏi về hỏi người trong đạo. Câu trả lời tôi nhận được, hầu như lần nào cũng vậy, chỉ có một: tin đi, đừng hỏi nhiều.#

Tôi không thể tin kiểu đó được. Không phải vì tôi cứng đầu. Mà vì tôi nghĩ rằng nếu Thiên Chúa có thật, thì sự thật đó phải chịu được câu hỏi. Một đức tin không chịu được câu hỏi thì không phải đức tin — đó chỉ là thói quen được bảo vệ bằng sự im lặng.#

Tôi nhìn xung quanh và thấy những giáo lý viên chỉ dạy sách vở, đọc thuộc rồi truyền lại, hỏi sâu một chút là lúng túng, hỏi thêm một chút nữa là trở nên khó chịu. Tôi nhìn vào nhà thờ và thấy hàng trăm người đứng, ngồi, quỳ, đọc kinh — nhưng nếu hỏi họ linh hồn là gì, thiên đàng ở đâu, tại sao Chúa để đứa trẻ vô tội chết trong đau đớn — thì câu trả lời chỉ là những cái nhìn ngại ngùng và một câu quen thuộc: đó là mầu nhiệm, con ơi.#

Tôi biết đó là mầu nhiệm. Nhưng tôi cần hơn thế.#

Cuối cùng tôi quyết định tự đi tìm.#

Không phải tìm để chứng minh đạo sai. Mà tìm vì tôi cần biết mình đang tin vào cái gì — bằng đầu óc tỉnh táo, không phải bằng thói quen thừa hưởng từ cha mẹ. Tôi đọc. Tôi học. Tôi ngồi với những câu hỏi mà không chịu buông tay cho đến khi tìm được câu trả lời thật sự.#

Và tôi tìm được.#

Không phải tất cả. Không phải mọi câu hỏi đều có câu trả lời hoàn hảo đóng gói gọn gàng. Nhưng đủ để tôi hiểu rằng: Giáo hội Công giáo thật ra có rất nhiều thứ để nói về những câu hỏi đó. Có lý luận. Có tư tưởng. Có những bộ óc vĩ đại đã ngồi với cùng những câu hỏi này từ hàng trăm năm trước và để lại câu trả lời bằng lý trí, không phải bằng quyền uy. Chỉ là không ai chịu chuyển những thứ đó thành ngôn ngữ mà người bình thường có thể ngồi đọc được.#

Cuốn sách này là thứ tôi ước mình có từ hồi còn đang hoài nghi.#

Nếu bạn đang đọc trang này và trong lòng đang có những câu hỏi mà bạn chưa bao giờ dám hỏi ở nhà thờ — vì sợ bị nhìn kỳ, vì sợ bị cho là thiếu đức tin, vì không biết hỏi ai — thì cuốn sách này viết cho bạn.#

Không có câu hỏi nào trong đây là câu hỏi xấu. Không có câu hỏi nào là dấu hiệu của một đức tin đang chết. Ngược lại, câu hỏi là dấu hiệu duy nhất cho thấy một đức tin đang còn sống — vì chỉ người còn quan tâm mới còn hỏi.#

Tôi sẽ không nói với bạn "tin đi." Tôi sẽ ngồi lại với bạn và đi qua từng câu hỏi một. Chậm thôi. Rõ thôi. Đủ để bạn tự quyết định mình đứng ở đâu.#